
नेपालका उच्च हिमाली वन र चरन असाधारण जैविक विविधताका संवेदनशील क्षेत्र हुन्। यी ४० भन्दा बढी प्रमुख गैरकाष्ठ वन पैदावार (एनटीएफपी) का स्रोत हुन्, जसलाई सङ्कलन गरी अन्तर्राष्ट्रिय रूपमा व्यापार गरिन्छ र ग्रामीण गरिबको आम्दानीमा महत्त्वपूर्ण योगदान पुर्याउँछ। यी गैरकाष्ठ वन पैदावार र सम्बन्धित उच्च हिमाली भू–परिधिले अदिगो संकलन, आगलागी र अनियन्त्रित चरनको बहुविध खतराको सामना गर्छन्। अत्यधिक संकलन बढ्दो र विविधीकृत हुँदै गएको अन्तर्राष्ट्रिय व्यापारले उत्प्रेरित गर्छ। दिगो वन व्यवस्थापनका चुनौतीमा दिगो संकलन परिमाणबारे अपर्याप्त सूचना, उच्च हिमाली विकेन्द्रीकृत स्रोत व्यवस्थापनका लागि सरलीकृत कार्यविधिको अभाव, र स्रोत अनुगमन तथा व्यापार नियमनको अपर्याप्त केन्द्रीकृत दृष्टिकोण समावेश छन्, जसले प्रजातिलाई अत्यधिक व्यावसायिक संकलनप्रति जोखिममा छाडेको छ र ग्रामीण घरपरिवारको आम्दानी र सरकारी राजस्वलाई खतरामा पारेको छ। यस सन्दर्भमा यो परियोजना पहिले कार्यान्वयन गरिएको “साइटेससँग सफल हुँदै: नेपालबाट जटामसीको दिगो र समतामूलक व्यापार” परियोजनामा आधारित छ र थप चारवटा उच्च मूल्यका हिमाली गैरकाष्ठ वन पैदावार समावेश गरी जम्मा पाँचवटा जिल्लामा विस्तार गरिएको छ।
यो परियोजनाले नेपालको उच्च हिमालमा औषधीय प्रजातिको अत्यधिक संकलनसँग जोडिएका जैविक विविधता र प्राकृतिक स्रोतमा पहुँचको ह्रासबाट खतरामा परेको स्थानीय आम्दानी र स्वास्थ्य सेवालाई सुरक्षित गर्ने लक्ष्य राखेको छ। यो परियोजनाको मुख्य उद्देश्य स्पष्ट कानुनी ढाँचा र दिगो उपयोग तथा व्यापार दृष्टिकोणमा आधारित भई दिगो व्यवस्थापन र पहिचानयोग्य, समतामूलक व्यापारमार्फत हिमाली क्षेत्रमा उच्च मूल्य/संरक्षण प्राथमिकता प्राप्त गैरकाष्ठ वन पैदावारको प्रभावकारी संरक्षण हो। विधिमा समावेश छन्:
नेपालका साइटेस सूचीकृत वनस्पति प्रजातिबारे अन्तरक्रिया कार्यक्रम
एन्साबले ‘साइटेस कानुन अभिमुखीकरण’ कार्यशालामा प्रस्तुति दियो
साइटेस नीति समीक्षा कार्यशाला