एन्साबको बारेमा
एन्साब जैविक विविधताको संरक्षण र जीविकोपार्जन सुधारप्रति प्रतिबद्ध छ। यसले समुदायको सशक्तीकरण र आर्थिक प्रोत्साहनलाई आफ्नो कार्यशैलीको केन्द्रमा राख्छ, किनभने मानिसले प्राकृतिक स्रोतबाट लाभ पाएपछि त्यसको संरक्षणमा अझ बढी उत्प्रेरित हुन्छन् भन्ने एन्साबको विश्वास छ।
तीन दशकभन्दा बढीको अनुभव, विशेषज्ञता र सुदृढ संस्थागत संरचनाका साथ एन्साब नेपालमा स्थानीय नेतृत्वमा हुने जैविक विविधता संरक्षणलाई प्रवर्द्धन गर्ने एक प्रमुख संस्था हो। विशेष गरी संरक्षित क्षेत्र प्रणालीभन्दा बाहिरका जैविक विविधताका संवेदनशील क्षेत्रमा यसले उद्यममुखी, समुदायमा आधारित संरक्षण मोडेलको अग्रणी अभ्यास गरेको छ। नब्बेको दशकको मध्यदेखि एन्साबले यसको नेतृत्व गर्दै यूएसएआईडीको सहयोगमा सञ्चालित समुदायमा आधारित पारिस्थितिक प्रणाली व्यवस्थापन (बायोडाइभर्सिटी कन्जरभेसन नेटवर्क) र उद्यममा आधारित जैविक विविधता संरक्षण (ग्लोबल कन्जरभेसन प्रोग्राम) जस्ता नवीन परियोजना सञ्चालन गर्यो। यो मोडेलले गैरकाष्ठ वन पैदावारलाई सामुदायिक वन उपभोक्ता समूहका व्यवस्थापन योजनामा प्रभावकारी रूपमा समावेश गर्यो र गैरकाष्ठ वन पैदावारमा समुदायको कानुनी पहुँचका लागि राष्ट्रव्यापी मान्यता पायो। यसपछि यो दृष्टिकोण अन्य वन पैदावार तथा वन कार्बन सञ्चय, पर्यापर्यटन र पानीको उपलब्धता जस्ता पारिस्थितिक प्रणालीका सेवासम्म विस्तार भयो।
सहभागितामूलक कार्यमूलक अनुसन्धान (PAR) प्रयोग गर्दै एन्साबले आफ्ना कार्यान्वयन विधि र पद्धतिलाई निरन्तर परिमार्जन गर्दै द्विपक्षीय तथा बहुपक्षीय संस्था र फाउन्डेसनहरूको लगानीमा नेपालभर १०० भन्दा बढी परियोजना सञ्चालन गरेको छ। निजी क्षेत्रसँगको सहकार्य, बहु–सरोकारवाला साझेदारी तथा लैङ्गिक समानता र सामाजिक समावेशीकरण (GESI) का पहलहरू; वातावरणीय तथा सामाजिक सुरक्षोपाय र प्रभावकारी गुनासो सुनुवाइ संयन्त्र; र वनविज्ञान, उद्यम विकास तथा नीति अनुसन्धानमा दक्ष ३० भन्दा बढी पेशाकर्मी तथा विज्ञको समर्पित टोलीका आधारमा एन्साबका प्रयासले जैविक विविधता संरक्षण र दिगो जीविकोपार्जनमा सकारात्मक नतिजा दिएका छन्।
हाम्रो दृष्टिकोण
एन्साबले समृद्ध जैविक विविधता र सम्पन्न समुदायमा आधारित ग्रामीण दक्षिण एसियाको परिकल्पना गरेको छ। यो परिकल्पनामा पहिले गरिब रहेका स्थानीय समुदायद्वारा सक्रिय रूपमा व्यवस्थापन र दिगो रूपमा उपयोग गरिने समृद्ध, स्वस्थ र उत्पादनशील पारिस्थितिक प्रणाली समावेश छन्। यसमा विश्वव्यापी जलवायु परिवर्तनको सामना गर्न सक्षम अनुकूलनशील मानिस र उत्थानशील पारिस्थितिक प्रणाली पनि पर्छन्।
हाम्रो ध्येय
जैविक विविधताको संरक्षण गर्ने र अति गरिब समुदायको जीविकोपार्जन सुधार गर्ने, साथै राष्ट्रिय आर्थिक विकासलाई बलियो बनाउँदै जलवायु परिवर्तनलाई सम्बोधन गर्ने समुदायमा आधारित, उद्यममुखी समाधानहरू विकास र कार्यान्वयन गर्ने।