
श्री विनायक पिमी डाँडाका हरेक पुरुष बालक, वयस्क र वृद्धले वैशाख १ गते विशु सङ्क्रान्ति मनाउँदा एउटा बिरुवा (सानो रुख) काट्ने चलन थियो। उत्सवमा समुदायले प्रायः आर्थिक र संरक्षण दुवै उद्देश्यका लागि बिरुवाको महत्त्वलाई बेवास्ता गर्थ्यो। उत्सवका कारण प्रत्येक वर्ष प्रायः २,२०० बिरुवा काटिन्थे। २४० घरधुरीको समुदायले आफूले निकै रमाइलो मान्ने चाडको नकारात्मक निहितार्थ कहिल्यै विचार गरेको थिएन। गाउँमा वन प्रमाणीकरण कार्यक्रम भित्रिएपछि मानिसले जैविक विविधता र वातावरण व्यवस्थापनको महत्त्व बुझ्न थाले। फलस्वरूप आफ्नो संस्कृतिमा दृढ रहेका मानिसले बिरुवा काट्ने सङ्ख्या व्यक्तिबाट घटाएर घरधुरी आधारमा सीमित गरे। परिवर्तन स्वीकार्न सक्नेहरूले यो अभ्यास पूर्ण रूपमा बन्द गरे। फलस्वरूप यस वर्ष बिरुवा काट्ने सङ्ख्या २४० भन्दा कम भयो र भविष्यमा थप घट्ने आशा छ। छिमेकी सामुदायिक वन उपभोक्ता समूहले पनि समुदायका जनताको भलाइका लागि संस्कृतिमा यस्तै परिवर्तन गर्दै छन्।