आगामी कार्यक्रम: नेपालमा बायोट्रेड तथा हरित अर्थतन्त्र सप्ताह

२७ मे २०११

बायोट्रेडका लागि क्षमता विकास नेपालमा बायोट्रेड तथा हरित अर्थतन्त्र सप्ताह

मिति: २०११ मे ३१ – जुन ४ संयुक्त आयोजक: नेपालको वाणिज्य तथा आपूर्ति मन्त्रालय (वाणिज्य तथा आपूर्ति मन्त्रालय) संयुक्त राष्ट्रसङ्घ वातावरण कार्यक्रम (यूएनईपी) ड्यूचे गेसेलशाफ्ट फर इन्टरनेसनाले जुसामेनार्बेट (जीआईजेड) एसिया नेटवर्क फर सस्टेनेबल एग्रिकल्चर एण्ड बायोरिसोर्सेस (एन्साब) संयुक्त राष्ट्रसङ्घ व्यापार तथा विकास सम्मेलन (यूएनसीटीएडी) सँगको सहकार्यमा

नेपालमा प्रचुर जैविक विविधता र प्राकृतिक स्रोत छन्। राष्ट्रिय अर्थतन्त्र र यसका जनताको सुखसमृद्धिको प्रमुख हिस्सा यी स्रोतको दिगोपना र उपयोगमा निकै भर पर्छ। उदाहरणका लागि, वन – जैविक विविधता र आनुवंशिक स्रोतका भण्डार – कुल भूमि क्षेत्रको करिब २९% ओगट्छन् र निर्यातयोग्य उत्पादनका साथै जीविकोपार्जन, खाद्य सुरक्षा र जलवायु स्थिरता उपलब्ध गराउँछन्।

यूएनईपी र इसिमोडको अध्ययनले अन्तर्राष्ट्रिय व्यापारमा नेपालका जैविक स्रोत प्रायः जङ्गली उत्पत्तिका रहेको अभिलेख गरेको छ। यो क्षेत्रलाई यसको आपूर्ति पक्षको क्षमता निर्माण गर्ने र स्रोतको दिगोपना सुनिश्चित गर्ने दुवै दृष्टिले सुदृढ गर्नुपर्ने आवश्यकता छ।

नीति निर्माता, विकास साझेदार र व्यवसायीले आर्थिक विकासलाई उत्प्रेरित र टिकाउन जैविक विविधता स्रोतको दिगो उत्पादन र व्यापारले खेल्ने महत्त्वपूर्ण भूमिकालाई बढ्दो रूपमा मान्यता दिइरहेका छन्। नेपाल व्यापार एकीकरण रणनीति २०१० ले प्राकृतिक उत्पादनलाई सबैभन्दा वाञ्छनीय र द्रुत गतिमा बढ्दो निर्यातमध्ये एकका रूपमा पहिचान गरेको छ। उदाहरणका लागि, चिया र अदुवाको निर्यात २००४ र २००८ बीच क्रमशः ३६.१% र ३४.०% ले बढ्यो। पारिस्थितिक रूपमा दिगो ढङ्गले निर्यात वृद्धि कायम राख्न र बढाउन नीतिगत र व्यावसायिक दुवै समुदायका सरोकारवालाबीच निकट सहकार्य आवश्यक पर्नेछ।

यूएनईपी ले जीआईजेड को सहयोगमा बायोट्रेडका लागि क्षमता विकास परियोजनाअन्तर्गत नेपाललाई क्षमता विकास सहयोग उपलब्ध गराइरहेको छ। यो नामिबिया र पेरुमा पनि कार्यान्वयन भइरहेको यूएनसीटीएडी सँगको सहकार्यमा सञ्चालित ठूलो परियोजनाको एक हिस्सा हो। यस परियोजनाअन्तर्गतका गतिविधिमा हरित अर्थतन्त्रतर्फको परिवर्तनलाई उत्प्रेरित गर्न बायोट्रेडको सम्भावना पहिचान गर्ने राष्ट्रिय अध्ययन, जैविक विविधता व्यवसाय र आपूर्ति शृङ्खलामा लगानी गर्ने व्यावसायिक आधार तयार गर्ने र क्षमता विकास तथा चेतना अभिवृद्धि कार्यक्रम आयोजना गर्ने कुरा समावेश छन्।

यस परियोजनाअन्तर्गत वाणिज्य तथा आपूर्ति मन्त्रालय, यूएनईपी, जीआईजेड र एन्साबले संयुक्त रूपमा २०११ मे ३० देखि जुन ४ सम्म नेपालमा बायोट्रेड सप्ताह आयोजना गरिरहेका छन्। सप्ताहभरका कार्यक्रममा निम्न समावेश हुनेछन्:

“बायोट्रेड र हरित अर्थतन्त्र: निर्यात, गरिबी न्यूनीकरण र संरक्षण लाभसहितको व्यावसायिक अवसर” विषयक राष्ट्रिय कार्यशाला।
निर्यात र व्यापार क्षेत्रका सरोकारवालाका लागि “बायोट्रेड: व्यावसायिक परिप्रेक्ष्य” विषयक कार्यशाला।
“लगानी, निर्यात र गरिबी न्यूनीकरणमा जैविक विविधताको भूमिका: सार्वजनिक तथा निजी क्षेत्रका निर्णयकर्तासँग सारांश बैठक”।
“बायोट्रेड र हरित अर्थतन्त्रका लागि सहायता: द्विपक्षीय तथा बहुपक्षीय विकास साझेदारका लागि जानकारी” विषयक विकास साझेदारसँग परामर्श बैठक।
बायोट्रेड र हरित अर्थतन्त्र प्रवर्द्धनमा सञ्चारमाध्यमको भूमिकाबारे सार्वजनिक मञ्च।